Việc làm đơn khởi kiện của cá nhân được thực hiện như thế nào?

Ngày hỏi:23/12/2016

Ngày 12 tháng 8 năm 2013 con của bà A có viết đơn nói rằng nay cha tôi qua đời mẹ tôi bị tai biến mạch máu não dẫn đến bại liệt sống đời sống thực vật. Vậy cho em hỏi ngày 27-9-2013 bà A đứng tên viết đơn xin khởi kiện và bà điểm chỉ. Như vậy đơn đó có được chấp nhận không hay phải nhờ người đại diện? Mong nhận được tư vấn của Ban biên tập Thư Ký Luật. Chân thành cảm ơn!

    Nội dung này được Ban biên tập Thư Ký Luật tư vấn như sau:

    • Căn cứ quy định tại Điều 189 Bộ luật tố tụng dân sự 2015 về hình thức, nội dung đơn khởi kiện:

      1. Cơ quan, tổ chức, cá nhân khởi kiện phải làm đơn khởi kiện.

      2. Việc làm đơn khởi kiện của cá nhân được thực hiện như sau:

      a) Cá nhân có đầy đủ năng lực hành vi tố tụng dân sự thì có thể tự mình hoặc nhờ người khác làm hộ đơn khởi kiện vụ án. Tại mục tên, địa chỉ nơi cư trú của người khởi kiện trong đơn phải ghi họ tên, địa chỉ nơi cư trú của cá nhân đó; ở phần cuối đơn, cá nhân đó phải ký tên hoặc điểm chỉ;

      b) Cá nhân là người chưa thành niên, người mất năng lực hành vi dân sự, người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi thì người đại diện hợp pháp của họ có thể tự mình hoặc nhờ người khác làm hộ đơn khởi kiện vụ án. Tại mục tên, địa chỉ nơi cư trú của người khởi kiện trong đơn phải ghi họ tên, địa chỉ nơi cư trú của người đại diện hợp pháp của cá nhân đó; ở phần cuối đơn, người đại diện hợp pháp đó phải ký tên hoặc điểm chỉ;

      c) Cá nhân thuộc trường hợp quy định tại điểm a và điểm b khoản này là người không biết chữ, người khuyết tật nhìn, người không thể tự mình làm đơn khởi kiện, người không thể tự mình ký tên hoặc điểm chỉ thì có thể nhờ người khác làm hộ đơn khởi kiện và phải có người có đủ năng lực tố tụng dân sự làm chứng. Người làm chứng phải ký xác nhận vào đơn khởi kiện.

      3. Cơ quan, tổ chức là người khởi kiện thì người đại diện hợp pháp của cơ quan, tổ chức đó có thể tự mình hoặc nhờ người khác làm hộ đơn khởi kiện vụ án. Tại mục tên, địa chỉ của người khởi kiện phải ghi tên, địa chỉ của cơ quan, tổ chức và họ, tên, chức vụ của người đại diện hợp pháp của cơ quan, tổ chức đó; ở phần cuối đơn, người đại diện hợp pháp của cơ quan, tổ chức phải ký tên và đóng dấu của cơ quan, tổ chức đó; trường hợp tổ chức khởi kiện là doanh nghiệp thì việc sử dụng con dấu theo quy định của Luật doanh nghiệp.

      Vậy, một người muốn khởi kiện thì người đó phải đảm bảo hai yếu tố, một là đủ độ tuổi, hai là phải có năng lực hành vi dân sự. Việc bà A có bị mất năng lực hành vi dân sự do bị tai biến hay không thì không phụ thuộc vào đơn trình bày của con bà A, mà phải căn cứ vào tình hình thực tế của bà A và phải có Toà án ra quyết định tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự trên cơ sở kết luận của tổ chức giám định.

      Theo quy định tại Điều 22 Bộ luật Dân sự 2005 như sau:

      1. Khi một người do bị bệnh tâm thần hoặc mắc bệnh khác mà không thể nhận thức, làm chủ được hành vi của mình thì theo yêu cầu của người có quyền, lợi ích liên quan, Toà án ra quyết định tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự trên cơ sở kết luận của tổ chức giám định.

      Khi không còn căn cứ tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự thì theo yêu cầu của chính người đó hoặc của người có quyền, lợi ích liên quan, Toà án ra quyết định hủy bỏ quyết định tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự.

      2. Giao dịch dân sự của người mất năng lực hành vi dân sự phải do người đại diện theo pháp luật xác lập, thực hiện.

      Nếu bà A do tai biến mà mất năng lực hành vi dân sự thì bà không đảm bảo được điều kiện để có thể khởi kiện, muốn khởi kiện thì phải thông qua người đại diện hợp pháp của bà A. Nếu bà A vẫn có đầy đủ năng lực hành vi dân sự thì bà hoàn toàn có thể tự mình viết đơn khởi kiện và nộp đơn khởi kiện khi quyền và lợi ích hợp pháp của mình bị xâm phạm.

      Trên đây là tư vấn của Ban biên tập Thư Ký Luật về việc làm đơn khởi kiện của cá nhân. Bạn nên tham khảo chi tiết Bộ luật tố tụng dân sự 2015 để nắm rõ quy định này.

      Trân trọng!


    Nguồn:

    THƯ KÝ LUẬT
    Nội dung tư vấn trên đây chỉ mang tính tham khảo, Quý độc giả cần xem Căn cứ pháp lý của tình huống này để có thông tin chính xác hơn.
    CĂN CỨ PHÁP LÝ CỦA TÌNH HUỐNG NÀY
    THÔNG TIN NGƯỜI TRẢ LỜI
    Hãy để GOOGLE hỗ trợ bạn